Phép ḍng chị em Mến Curut Đức Chúa Jêsu

 

Có thể xem h́nh chụp tập sách này tại

http://picasaweb.google.fr/menthanhgia/PhepDongChiEm/

 

 

Giới thiệu tài liệu :

Chúng tôi gặp được tập sách viết tay chữ quốc ngữ này, tựa là : Phép Ḍng Chị Em Mến Curút Đức Chúa Jêsu, tại Kho Lưu Trữ Thư Văn của Hội Thừa Sai Hải Ngoại Paris. Tài liệu để trong hộp giấy mang tên : Lambert de la Motte 0001. n°1, gồm 43 trang, khổ A5 (14,8 x 21cm).

 

[trang 1]

Phép

Dàơ Chị em Mến Curut ĐCJ.

Phêrô Lambiri Vít Vồ Berita Vicariô Apôstôlicô

thay mặt Đức Thánh Phapha coi sóc về

phần linh hồn bổn đạo Annam Đại minh

* nhiều nước khác, gưởi mlời thăm

chị em, cù* làm dấu cầu cù* ĐCB. cho chị em được

mọi sự lành.

Từ ngày thày sang đến nước annam nầy, th́

thầy một hỏi các sự về Ighêrêja nầy, và lấy việc ấy

làm nhất, mà thấy thày cả Vicariô Gerale ta

đă thưa ta là sự chị em đă có mlời riêng khấn cù*

ĐCB. giữ ḿnh sạch sẽ blọn đời, th́ thày được mừng

rỡ bội phần, v́ khấn mlời trạơ làm vậy là

chính dấu thật ĐCB. có thương yêu dấu các chị em

hơn bổn đạo nữ khác, ắt là chị em phải tạ

ơn blả nghĩa ĐCB. hơn những người chửa được

ơn trạơ ấy, nhân v́ sự ấy, thày phải liệu mở

cho chị em một đàng nào, cù* dạy bảo giữ phép

nào, để cho danh Cha cả sáng, mà chị em được

nhiều ích nữa, thầy dạy chị em phải giữ phép

này, mà thày vui làơ lắm v́ khi trước chữa

có nghe thấy, ai nói đến chị em, cù* chửa biết 

[trang 2]

chị em là ai, mà ĐCB. đă giục làơ thầy mở

đàng nầy cho kẻ ĐCB. yêu dấu lắm, vậy chị em

hăy chịu lấy, cù* giữ phép này như phép ĐCB.

dạy, thày truyền cho chị em vậy, chớ xem, chớ

kể phép này như phép riêng thầy làm chi nếu

chị em có giữ phép này nên, th́ được sáng láng

* kính mến ĐCB. lắm, là 2 sự gồm hết

mọi sự lành và đời này và đời sau chớ hồ

nghi đều ấy làm chi.

Đoạn thứ 1.

Đă phải lập dàơ này v́ những ư nào.

Đ.C.J. chuộc tội chịu chết cho loài người ta, phá

ư riêng ḿnh, gọi là như chết cho ḿnh mà

ṣũ ở ĐCJ. nghĩa là theo ĐCJ. liên như mlời

oũ thánh Bảo lộc traơ thư thứ 2. người gửi

cho bổn đạo ở thành Corinthô, đoạn thư 5

rằng, ĐCJ. đă chết v́ cả và loài người ta, để

cho kẻ sóũ, chớ sóũ cho ḿnh nữa, một

sóũ cho kẻ đă chịu chết, cù* đă sóũ v́ ḿnh

là ĐCJ. đớng làm thày Cả vít vồ chăn

bổn đạo là Ighêrêja mới, nhân v́ sự ấy lâu

năm trước này ta đă ước ao cù* t́m cho được

mlẽ cho các bổn đạo được chết cho ḿnh

mà sóũ lại cho ĐCJ. chẳng biết bởi

đâu, au là bởi ĐCB. thấy traơ làơ thày

[trang 3]

ước cho được lập dàơ nào khắp mọi nơi, Đức Thánh Pha

pha dạy ta giữ gọi là dàơ Kẻ mến ĐCJ. Curút

là kẻ mọi ngày mọi ngắm sự thương khó ĐCJ.

* mọi ngày mọi chịu phần nào traơ sự thưỡ

khó ấy, là làm việc lành về nhân đức hăm

ḿnh, những bổn đạo nữ đă lâu, ở nước Annam

đă khấn cù* ĐCB. giữ ḿnh sạch sẽ, ta mắng

tin ấy, th́ muốn đội ơn ĐCB. v́ ĐCB. đă mở

làơ cho khấn sẵn những sự trạơ ấy cho nên,

lại xin cho được vào dàơ ấy, cù* hỏi mlẽ nào cho

được phó cả và ḿnh mà thờ phượng ĐCB. cho

nên, ấy là đàng ĐCB. đă mở ra, cho nên phải

lập dàơ Chị em tu hành ở nước Annam này,

đặt tên là dàơ Chị em mến Curút ĐCJ.

Đoạn thứ 2.

Ư traơ dàơ này là ư nào.

Ư traơ dàơ này, là ư cho kẻ vào dàơ này, được

mọi ngày mọi biết tỏ, cù* mến ĐCB. là chính

mlẽ cho được hai sự trạơ ấy, là mọi ngày

mọi ngắm sự thương khó ĐCJ. cù* mọi ngày

mọi hăm ḿnh, là chịu sự ǵ khốn khó

đến ḿnh, chẳng khác ǵ như chịu phần

sự thương khó ĐCB. vậy.

Đoạn thứ 3.

[trang 4]

Ai nên ai chẳng nên vào dàơ này.

Hễ ai muốn vào dàơ, dù trẻ dù già, giầu có

khó khăn chẳng nề đừng một kẻ c̣n mắc

sự vợ cḥũ, chửa xaơ việc ấy, cù* kẻ có thai nghén,

hay là nuôi con mọn, cù* kẻ có nợ nần người ta,

mà chửa blả cho rồi, người ta c̣n đ̣i chửa

tha, và kẻ có tật lây, ấy vậy ai nín vào dàơ th́

phải xin năm ba tháng đă, cho Mụ cù* các chị

em xem xét nết na người ấy, hoặc có mắc sự

ǵ traơ những sự đă kể trước nầy, th́ chẳng nên

cho vào, mụ có muốn cho ai vào dàơ, th́ phải liệu

cho bằng làơ chị em, cù* phải chiềng đến thày

cả nào coi sóc đấy, cho người được thưa đến bề

trên, sự họ hàng, tuổi, sức, tài năng nết na

và mọi sự về người, xin vào dàơ, cho được liệu,

Mụ cũ* phải bảo người ấy các phép tắc, traơ

nhà chị em phải cứ, thói ăn thói ở, cù* mọi sự

khó và mọi mlẽ hăm ḿnh, kẻ vào dàơ

này phải chịu cù* dạy kẻ ấy tập tành các

việc lành ấy đă, như thử ḿnh vậy có chịu

được hay là chăng, mới nên cho vào,

* khi đă cho ai vào, th́ mụ càng phải ra

sức dạy dỗ cho biết mọi phép traơ nhà

hoạc c̣n vụng hay là trễ nải th́ phải sửa

dạy, phải năng bảo cho biết ở khiêm nhường

[trang 5]

đừng theo ư ḿnh, lại cứ mọi phép traơ dàơ, chịu lụy

bề trên cù* các chị em, hoạc có nói mlời ǵ, hay là

làm việc ǵ mất làơ chị em nào, th́ phải dạy qú

gối xúơ trước mặt chị em ấy, mà xin tha hoặc

chẳng có mất làơ ai; saơ le đă làm gương mù ǵ,

th́ cù* phải xin chị em tha như làm vậy nữa,

Lại năng phải bảo người ấy, chớ ngờ sự ǵ trái cho

ai, chớ giễu giăo ai, chớ kể truyện thế gian,

chớ hỏi cho biết tin kia tin nọ chẳng làm

ích cho linh hồn ḿnh, chớ năng kười,

chớ nói cả tiếng quá chớ chê mlời cù* việc

kẻ khác đă làm chẳng nên, lại bảo cho

biết xét ḿnh xưng tội chịu lễ, cù* các

việc lành phải làm, hoặc chửa biết nghề

nghiệp ǵ mà làm ăn th́ mụ phải dạy học

ngề nghiệp nào mặc mụ xét sức người ấy.

Đoạn thứ 4.

Dạy những việc lành kẻ ở dàơ  này phải làm.

Thứ 1. mọi việc lành phải làm, như an chay

đánh tội, hăm ḿnh, nguyền ngắm th́ phải

hợp một ư cù* ĐCJ. mà xin ĐCB. v́ công nghiệp

ĐCJ. mở làơ cho bao nhiêu người vô đạo, ở traơ

bao nhiêu nước Đức Thánh Phapha dạy các thày

cả mới sang coi sóc, nhất là những kẻ ở traơ

[trang 6]

nước Annam, được blở lại mà giữ đạo thánh

ĐCB. nên.

Thứ 2. Các chị em vào dàơ  này th́ phải dạy

dỗ những con gái trẻ nhà có đạo, cù* kẻ chửa

có đạo nữa, cho nó biết mọi sự các con gái

khôn ngoan phải biết, hoặc v́ rày Đức Chúa An

nam cấm đạo, chẳng được liệu việc ấy; Saơ le ngày

sau có phép bề trên mở cho rọũ hơn, th́ chẳng

nên quên việc ấy, là chính việc về phần các

chị em vào dàơ  này phải giữ.

Thư 3. Phải coi sóc các người nữ già trẻ

khi liệt lào dù chẳng có đạo th́ cũ* nên thăm

viếng ǵn giữ, để cho được khuyên sự lành cho

được rỗi linh hồn.

Thứ 4. bao giờ có sự ǵ vội cần mà chẳng đến

được cù* các thày giữ việc nhà ĐCB. th́ phải liệu

rửa tội cho những trẻ ŕnh sinh th́, dù con

cái kẻ vô đạo th́ cũng nên rửa.

Thứ 5. Phải khuyên hết làơ hết sức những

con chơi cù* kẻ làm sự ô uế làm vậy blở lại

ăn năn tội cù* chừa những tội ấy, mà hoạc ngày

sau có kẻ blở lại cù* bỏ nghề nghiệp ấy đi, và

dốc làơ vào dàơ  này, th́ cũ* nên cho vào, cù*

giữ các phép sau này: Sle phải làm nhà riêng

nơi khác, cho những người thể ấy ở, mà chọn

[trang 7]

lấy traơ các chị em khác một người, nào chẳng có

tích lỗi ǵ, cho được làm chị ả coi sóc những người ấy.

Đoạn thứ 5.

Những phép chũ kẻ vào dàơ  này phải giữ mọi ngày.

Thứ 1. Đầu tróũ 5 sớm mai th́ thức dạy, hợp

nơi chung mà đọc những kinh sau nầy; Kinh

ĐC Phiritô Sanctô &c. Kinh làm dấu &c. Kinh

Lạy ơn ĐCB. tôi là kẻ có tội &c. Kinh Tại thiên

Kinh Ave &c. Kinh Tin kính &c. Kinh Ba

ngôi &c. Kinh Cáo ḿnh &c. Kinh Tôi Thân

Đức Thánh Angiô là thiên Thần &c. đoạn đọc

Kinh Cầu ĐCJ. cù* Kinh than sau, Đoạn lần

hột ĐCJ. Kinh Lạy ơn ĐCJ. xưa vào vườn

Getsemane &c. Kinh oũ thánh Juse cất xúơ &c.

đoạn mới ngắm sách đủ nửa giờ, chẳng nên đọc

sách qua vậy mà thôi, v́ sự ấy chẳng kể là

ngắm đâu, đoạn lần hột 5 chục và Kinh thân

mẫu phúc, Kinh Cầu Các thánh Kinh than

sau, đoạn đọc 3 Kinh Tại thiên, 3 Kinh Ave

kính ĐCB. ba ngôi, mà đang khi đọc 3 Kinh

Tại thiên 3 Kinh Ave ấy, th́ phải có ư dưng

cho ḿnh, hay là dưng cho kẻ đă qua đời, hay

là kẻ khác c̣n sóũ, v́ đă có 50 ngày phép In

du cho kẻ đọc bấy nhiêu kinh ấy. Sau đọc kinh

[trang 8]

Ave là kinh ĐCB. sai thiên thần &c. Sau hết

đọc Kinh Troũ cậy.

Thứ 2 hễ bao giờ chị em hợp nhau mà nguyện

ngắm hay là đọc kinh th́ phải chia ra làm 2 bên

là một phần bên tả một phần bên hữu, Mụ cù*

chị ả phải ở chính giữa, Saơ le chị ả phải ở giữa

từ nửa phần chị em mà lên, mà Mụ ở giữa

sau hết cho được xem chị em, một lể là bên

nầy đọc kinh trước, lể sau th́ bên kia đọc

kinh trước. Lần hột th́ đọc cho đều nhau,

một bên là nửa kinh Ave cùng nửa kinh

tại thiên, và nửa Gloria mà đọc cho thaơ daơ,

chớ cướp tiếng nhau, cù* phải qú gối khi đọc

kinh, và có ư theo như ư traơ kinh, chẳng nên ngủ

chẳng nên tưởng đi đàng khác, mà nói việc khác

pha vào việc trạơ ấy, th́ càng chẳng nên hơn

nữa, hoạc có việc vội về phần người nào giữ

việc ấy, phải nắn lặng mà đi việc ấy, khi chị

em đọc rất thánh Danh ĐCJ. hay là Ma

ria, th́ chị em phải cúi đầu xuống, hoạc có

ai ngủ th́ phải thức, sao le chẳng nên dức

lác, kẻ sấp mặt xúơ mà chẳng có cháơ qú

gối lên, th́ phải kể như kẻ ngủ vậy v́

sự ấy Mụ cù* chị ả phải để một roi gần ḿnh,

mà roi ấy đánh thức chị em, đánh một

[trang 9]

cái, th́ phải qú lên, đánh 2 cái th́ phải đứng dậy

cho nên hết kinh hay là hết ngắm, ai chẳng vưng

th́ phạt, mà có ai cả làơ dám căi th́ càng phạt

nặng hơn nữa.

Thứ 3. đọc kinh đoạn chị em chẳng nên ngủ

lại, cù* chẳng nên ở nhưng phải làm việc về xác,

cho đến trưa gần ăn cơm, th́ chị em phải hợp

lại mà đọc kinh ĐCS Sanctô cù* xét ḿnh về nết xấu

đă dốc làơ phá, hay là về việc lành phúc đức

đă dốc làơ làm, rồi nguyện kinh ăn cơm, mà

đang khi ăn cơm chẳng nên nói khó dức lác ǵ,

phải đọc sách cho đủ blót bữa một người một ngày,

* chẳng nên đọc một ít mà thôi, chị em cũ* phải

có ư nghe cho được nuôi linh hồn ḿnh, đang

khi nuôi xác; bao giờ ăn rồi th́ mụ phải làm

dấu và nguyện cám ơn đoạn Kinh Ave là

ĐCB. sai thiên thần &c.

Thứ 4. Ăn cơm đoạn chị em chẳng nên nói truyện

* nhau cho lâu mà mất coũ đang khi kẻ làm

bếp ăn cơm, th́ mụ hay là vắng mụ th́ chị ả

phải hỏi chị em sự về traơ sách đă đọc bữa ấy,

* phải chọn lấy một 2. mlời traơ ấy, mà khuyên

chị em một ít vậy, rửa đĩa bát rồi phải làm việc

xác cho đến tối, mới ăn cơm mà nguyện trước

sau, cù* đọc sách như bữa trưa.

[trang 10]

Thư 5. Rửa đĩa bát đoạn th́ chị em hợp lại

nơi chũng, mà đọc kinh ĐCS. Sanctô rồi, đọc một đoạn

sách gương phúc, và một đoạn quyển thất hay là

quyển bát, rồi th́ lần hột oũ Thánh Juse, đọc

kinh tối thể nầy; Kinh Làm dấu &c. Kinh tôi

Lạy Thiên địa Chan Chúa là Chúa tôi, &c. Kinh

Tôi Cám ơn ĐCB. là Chúa tôi &c. Kinh tôi

đội ơn Thiên địa Chân Chúa &c. đoạn th́ phải ở

lạng một ít lâu, mà phải xét ḿnh mọi tội

đă phạm traơ ngày ấy, rồi đọc kinh Cáo ḿnh

&c. Kinh tôi Kính Lạy một thiên địa Chân

Chúa ba ngôi, &c. Kinh Tại thiên Kinh Ave

&c. Kinh tôi tin kính dêu Cha hay blọn

vậy, &c. Kinh Cầu Đbà Kinh Than sau,

Đọc 3 kinh Lạy ơn rất thánh Ḍũ trinh Ma

Ria &c. Kinh Lạy ơn ĐCJ. xưa vào vườn Geth

Semani &c. Kinh Lạy ơn ĐCJ. xưa khi oũ

Thánh Juse cất xác xúơ &c. Kinh tôi thân

Đ.T. Angiô là Thiên Thần &c. đoạn lần hột Đbà

63. rồi Kinh Thân Mẫu Phúc Kinh Cầu

Thiên Thần rồi Kinh than sau, rồi th́ 5.

Kinh tại thiên 5. kinh Ave, cù* phải kính 5

dấu thánh ĐCJ. cũ* phải có ư dưng như khi

đọc 3 kinh sớm mai, cho được ăn mày phép

Indu, đoạn đọc sach ngắm, đều nào toan ngắm

[trang 11]

sớm mai, sau đọc kinh tôi phó ḿnh tôi &c.

Sau hết kinh troũ cậy, mà đi ngủ, chớ nói

khó, cù* nhau đều ǵ sốt, có việc ǵ, đến sớm

mai ngắm cù* đọc kinh đoạn sẽ nói, có một

khi có việc ǵ cần, kíp lắm, mới nói khó

nhỏ tiếng mà thôi, khi đă nằm mà chửa ngủ,

mà khi thức khuyê mà ngủ chẳng được, cù* khi

thức sớm mà chửa có đến giờ đọc kinh,

th́ phải nhớ đều sẽ ngắm sớm mai, mà ai nín

đọc kinh hay là lần hột riêng, th́ phải ở

trên giờng, mà thầm thĩ nhỏ tiếng vậy.

Đoạn thứ 6.

Phép chị em phải giữ ban đêm.

Chị em nằm ngủ, th́ phải nằm một người

một giờng, chẳng nên nằm 2 người 1. giờng, nhà

nào chật chứa chẳng đủ gường th́ lo liệu làm

chăơ, cù* phản cho đủ chị em nằm, mà

đêm ngày th́ chị em phải mặc áo, cù* yếm

cho kín, dù mà mùa sốt cũ* chẳng nên bỏ nữa.

Đoạn thứ 7.

Những phép kẻ vào dàơ  này phải giữ

ngày [lễ] cù* ngày ăn chay.

Thứ 1. hễ ngày 1. lễ lạy cũ* đọc một kinh

sớm mai, sle hết Kinh tôi tin kính, th́

phải thêm kinh 10 sự răn, và 14 mối, cù*

[trang 12]

phúc thật 8. mối đoạn lần hột sau như mọi ngày.

Thứ 2. Những ngày 1. lễ lạy cù* các ngày lễ khác

thánh Ighêrêja dạy giữ th́ chẳng nên làm việc xác

đọc kinh cù* ngắm đoạn th́ phải học chữ cho đến

gần xét ḿnh, trước ăn cơm trưa, ăn cơm trưa

đoạn th́ được nghỉ một ít, nghỉ đoạn chị em phải

hợp nơi chung mà đọc Kinh ĐCS. Sanctô cù* kinh ăn

năn tội đoạn lần hột trăm rưởi rồi Kinh thân

mẫu phúc và Kinh Cầu các thánh, sle các ngày

lễ ĐCJesu th́ phải đọc Kinh Cầu ĐCJ. cù* các

ngày lễ Đbà cù* các ngày lễ Đầu tháng th́ phải

đọc Kinh Cầu Đbà đọc Kinh Cầu nào th́ phải đọc

Kinh than sau, kinh cầu ấy, rồi chị em ngồi

lại mà nghe hai ba đều traơ sách phép nhà,

đọc đoạn th́ mụ hay là chị ả phải khuyên chị

em một hai mlời cho biết ư những kinh đă

đọc, và ra sức giữ blọn rồi sẽ đọc 3 kinh

tại thiên 3 kinh Ave, và kinh troũ cậy,

rồi lại học chữ cho đến tối, ai đọc kinh

riêng th́ cũ* nên, ấy là phép thêm ngày lễ,

khi đă đọc sách phép nhà cho hết đoạn

lại đọc lại.

Thứ 3. Phải kiêng thịt mọi ngày traơ

năm, đừng kể 3. ngày sau này là ngày lễ

Phục Sinh, cù* ngày lễ hiện xúơ và ngày lễ

[trang 13]

sinh nhật ĐCJ. bằng sự ăn chay, th́ chị em phải giữ

các ngày thánh Ighêrêja dạy cù* ngày thứ 6. và ngày thư 7.

blót năm, mà những ngày ăn chay, bữa trưa

th́ chẳng nên ăn sớm, cù* bữa tối chẳng nên ăn quá.

Thứ 4. Những ngày thứ 6 cù* ngày thứ 7. đủ blót

năm cù* mọi ngày traơ mùa, ăn chay cả, đọc kinh

ban tối và sách ngắm đoạn, th́ phải đánh tội đủ 3.

kinh ăn năn tội, cho được kính cù* nhớ sự thương

khó cù* sự chết ĐCJ. và dưng một chút của mọn

làm vậy, mà hợp một ư sâu nhiệm ĐCJ. chịu

sự khốn khó, cù* ước cho được mọi ư lành ĐCJ. nín

cho ta có, hoặc có ai trở sự ǵ, mà chẳng đánh tội

chũ cù* các chị em, th́ phải chiềng Mụ cù* phải

liệu buộc một dây sắt thắt lưng có gai nhọn hay

là làm việc khác bằng việc ấy, thay việc đánh

tội mặc thày cả coi sóc dạy.

Thứ 5. đến ngày lễ lá, cù* 4 ngày sau lễ ấy,

th́ phải đánh tội một ngày 2 lần, sớm mai

một lần đủ 3 kinh ăn năn tội, tối một lần

* đủ 3. kinh ăn năn tội nữa, C̣n ngày thứ

6 lễ ấy, là chính ngày ĐCB. đă sinh th́

th́ cũ* phải đánh tội 2 lần, sle sớm mai đủ 4

kinh, tối cũ* đủ 4 kinh ăn năn tội để mà

kính sự thương khó ĐCJ. đă chịu chết v́ chúng

tôi.

[trang 14]

Thứ 6. Hễ là lần nào chị em đánh tội chũ,

đánh tội đoạn th́ phải lần hạt cù* đọc kinh

Cầu oũ thánh Juse.

Thứ 7. Lễ ĐCJ. Chịu Cắt b́, gọi là lễ đặt

tên, cù* lễ bà thánh Ilêna t́m thấy Curút

ĐCJ. và lễ ĐCJ. tỏ sự sáng ḿnh ra, th́ ba

ngày ấy phải kính lắm.

Thứ 8. Các chị em vào dàơ  này phải lấy oũ

thánh Juse làm quan thầy trên blời cù* phải

xin  ĐCB. v́ coũ nghiệp ông thánh ấy cho các

chị em hợp một ư traơ dàơ này cù* cho một

ngày một nhiều nhân đức hơn nữa.

Đoạn thứ 8.

Phải coi sóc kẻ liệt lào traơ dàơ là thể nào.

Chị em phải thưỡ yêu nhau liên, nhất

là khi phải liệt lào, ấy vậy khi ai phải

liệt lào chị em c̣n mạnh khỏe, th́ phải

năng nắn ǵn giữ coi sóc cầu cù* ĐCB. cho,

Lại phải an ủy khuyên vác Curút là sự

liệt cho bằng làơ, phải đọc sách, nhất là những

sách nói về sự thưỡ khó ĐCJ. đă chịu v́

chú* tôi, mặc mụ cù* chị ả chọn lấy

chị em nào có sức ấy, và hay chịu khó,

khi phải rửa ráy ch́u lọt sự ǵ dơ, cù*

blở người liệt bên kia bên nọ, th́ được nỗi

[trang 15]

Các việc ấy phần hồn phần xác, trước hết chịu em

phải t́m thày cả nào giải tội cho người liệt ấy,

* chịu lễ và xức dầu thánh, mặc thầy cả liệu,

dụ chị em nào traơ nhà phải liệt th́ cũ* phải

t́m thầy thuốc nào chữa, chẳng nên tiếc ǵ cho

được chữa người liệt ấy, saơ le phải liệu sức nhà

chị em vuối, và khi đă t́m được một thày thuốc

khôn ngoan, th́ phải cứ người chẳng nên chạy

thuốc doũ dài nữa.

Đoạn thứ 9.

Những việc lành phải làm để mà cầu cho

linh hồn kẻ đă sinh th́ traơ dàơ.

Thứ 1. Hễ ai traơ nhà chị em sinh th́

th́ chị em nhà ấy phải ăn chay 3 ngày, đánh

tội 3 lần, Lần hột trăm rưởi 3 tràng, xưng

tội chịu lễ 3 lần. C̣n những kẻ sinh th́ traơ

dàơ,  saơ le ở nhà khác, th́ các chị em phải

[trang 16]

ăn chay một ngày, đánh tội một lần lần hạt

trăm rưởi 3 tràng, xưng tội chịu lễ một lần

nhất là những ngày có phép Indu đầy mà dưng

cho ĐCB. về phần đền tội lhồn ấy.

Thứ 2. hễ ai sinh th́ traơ nhà chị em th́

mụ chị ả coi sóc nhà ấy, phải viết thư cho sớm

cho các nhà chị em, mà cầu cho linh

hồn ấy cứ phép mới dạy trước nầy.

Thứ 3. Mọi ngày sớm mai, th́ phải đọc

3 kinh tại thiên, 3 kinh Ave kính thờ ĐCB.

ba ngôi, mà tối th́ đọc 5 kinh tại thiên 5 kinh

Ave, kính 5 dấu thánh ĐCJ. mà dưng cho

ĐCB. xin thương lấy linh hồn các chị em

đă qua đời, cù* các kẻ đă làm ơn ǵ cho các

chị em, mà c̣n sóũ, hay là đă qua đời nữa,

xin ĐCB. blả coũ cho đời này và đời sau

chẳng cù*, đă có 50 ngày phép Indu Đ.T. Pha

pha đă truyền cho.

Đoạn thứ 10.

Chị em phải năng xưng tội cù* chịu lễ.

Mlẻ th́ chị em xưng tội cù* chịu ḿnh thánh

ĐCJ. một lễ một lần; saơ le bởi rày c̣n ít

đớng làm thày cả sacedotê, mà có khi người

đi làm phúc xa đàng, th́ mụ phải liệu cho

chị em mlở nhau mà t́m đến xưng tội

[trang 17]

* người và mụ phải liệu đừng để qua khoũ,

một tháng, mà chị chẳng em được xưng tội một lần,

bằng sự chị em chịu lễ hay là chăng th́ mặc

thày cả liệu, mụ cù* chị em chẳng nên xem xét,

chẳng nên hỏi, cù* chẳng nên hỏi đến sự ấy sốt.

Đoạn thứ 11.

Chị em phải siêng năng làm ăn.

Thứ 1. Chị em traơ cửa nhà phải ra sức làm

việc về phần xác cho được đủ ăn mặc, cù* blả

nợ cho người ta, chẳng nên làm biếng chẳng ở

nhưng bao giờ, v́ sự ở nhưng làm biếng là cội

rễ mọi tội lỗi, cù* mọi nết xấu, vậy hễ mọi

người sớm mai cầu nguyện đoạn, ai biết

nghề nghiệp ǵ, th́ phải làm nghề nghiệp ấy

hay là mụ dạy làm việc nào, th́ phải cứ là

làm ở một nơi cù* nhau, cù* phải có mặt mụ

hay là chị ả hằng ở đấy liên, cho chị em được

siêng năng nắn các việc, cù* giữ nết na, mà

một ít lâu một lần, mụ hay là chị ả phải

bảo chị em, nhớ đến có ĐCB. ở trước mặt, kẻo

chị em mất nết na, cù* một hai khi phải

nhủ chị em, nhớ đến sự thương khó ĐCJ.

đă chịu vị chúng tôi, như sự mồ hôi máu

chảy ra, và sự người vác Curút nặng lắm,

cho chị em chịu khó làm ăn cho bằng làơ

[trang 18]

một hai khi cũ* phải bảo chị em nhớ Đ.bà khi

làm việc nọ việc kia traơ nhà  ĐCB. cho chị em

được hợp một ư cù* các ư rất mầu nhiệm Đ.bà

mà dưng cho ĐCB.

Thứ 2. hễ các chị em làm th́ làm về phần

chũ cho chị em được đủ ăn mặc, hoạc mụ dạy

chi em nào để việc nọ mà làm việc kia,

th́ phải vâng tức th́ hoạc ai yếu đuối chẳng được

làm việc nặng, th́ phải chiềng mụ cho người

dạy làm việc nhẹ, như may vá cho các chị em,

kéo vải, hay là làm việc khác mặc mụ liệu,

mà kẻ làm được việc nặng th́ chẳng nên dể cù*

chê trách, kẻ làm việc nhẹ, ĐCB. cho ai

sức phần nào th́ phải làm cho bằng sức ấy.

Thứ 3. Hoạc người nào may vá, chẳng lập cho

các chị em, chốc ấy mụ sẽ chọn ngày nào ăn chay,

cho chị em ai ai được may vá cho ḿnh, như

ngày thứ 6 hay là ngày chay khác mặc mụ,

v́ vậy mụ phải cho chị em ít là một là 1

tháng một ngày, cho chị em may vá cho ḿnh,

ví bằng chị nào chẳng có đí ǵ may vá cho ḿnh,

th́ phải làm việc chũng chẳng được may vá cho

kẻ khác, khi chẳng có mlời mụ, saơ le ngày

lễ lạy, cũ* chẳng nên may vá xay lúa đâm

gạo, v́ những ngày ấy chị em phải nghỉ xác,

[trang 19]

mà cầu nguyện, hơn mọi ngày, phải học chữ

cho được xem đủ các sách chị em thường đọc

hoạc ngày lễ lạy chị em muốn tắm táp

* gội đầu th́ cũ* được, cù* khi đang học chữ,

hay là làm việc ǵ khác, mà muốn đi làm

việc riêng, th́ chiềng Mụ mới nên đi việc

riêng ấy, mà đi th́ phải đi cho cháơ, cù* về

cho kíp chẳng nên ở cho lâu.

Đoạn 12.

Phép chị em phải giữ về sự tắm cù* gội đầu.

Sự gội đầu, mau là một tháng 2 lần, bằng

mùa rét th́ cũ* vậy, saơ le mùa xuân cù*

mùa thu, th́ một lễ là một lần, c̣n

mùa hè th́ 2 ngày một lần, saơ le khi

tắm th́ chẳng nên cởi cái quần cù* yếm ra

bao giờ, như kẻ khác, hoạc có ai cởi yếm

ra, th́ phải kéo quần lên cho đến ngực

cho kín ngực, phải có cái nào cũ riêng hay

là chung, mà khi đi tắm th́ sẽ mặc cái

cũ ấy, và chị em phải tắm ở nhà, chẳng nên

đi tắm ngoài soú, cho nên mụ phải dọn

một nơi cho kín đáo, cho chị em được tắm.

Đoạn thứ 13.

Khi chị em đi việc ǵ ra khỏi

cửa nhà phải giữ phép là thể nào.

[trang 20]

Thứ 1. Hễ ai ai đi đâu đâu, th́ phải có mlời

tŕnh Mụ, th́ mới nên đi, mà Mụ chẳng nên

cho chị em nào chửa có đến năm sáu mươi

tuổi, đi đâu một ḿnh, hằng phải cho có 2 người

đi làm một, dù có việc nào th́ cũ* chẳng nên

ĺa, cho khỏi nhau bao giờ cù* chẳng nên đi

một người một đàng hằng phải đi cù* về lam một.

Thứ 2. Đi dọc đàng có gạp ai nói khó đều ǵ,

th́ cũ* phải cho cả và hai nghe được, ra vào cửa

nhà nào nơi nào, th́ cũ* phải có cả và hai nữa,

chẳng nên ĺa nhau bao giờ.

Thứ 3. traơ nhà chị em chẳng nên cho đàn

oũ nào vào, cù* ăn úơ đấy, hoạc đàn oũ nào có

việc ǵ, th́ phải làm một chút chái ngoài,

hay là bên traơ cửa, dừng ra nửa gian cho kẻ

có việc ǵ cù* chị em, sẽ đứng đấy mà nói,

saơ le traơ chị em ai muốn nói khó cù* ai

đàng ấy th́ phải chiềng mụ đă, cho mụ cắt

ai traơ chị em đi nghe vuối, hoạc người đi

nghe ai c̣n nhỏ, th́ sẽ đứng bên traơ gần

đấy ma nghe, rồi việc ấy, người đă đi nghe

phải chiềng Mụ cho được biết các đều ấy, Saơle

chẳng nên nói ra cho kẻ khác biết, mà

có lỗi, hoạc có ai hỏi mụ việc ǵ, mà phải

ra ngoài ấy, th́ mụ cũ* phải cho có một chị

[trang 21]

em làm chứng mà nghe cho được làm gương cho

chị em được bắt chước.

Thứ 4. Người bổn đạo nữ có choũ, th́ cũ* chẳng

nên để cho năng ra vào cửa nhà chị em, hoạc

người nữ góa bụa chẳng có tiêng xấu ǵ, cù* phải

người hay giữ nết na, muốn học đàng phúc đức,

đàng nguyện ngắm cù* đàng hăm ḿnh th́ nên

cho ra vào nhà chị em, cù* con gái nào tốt

nết na, dù rắp làơ lấy cḥũ, Saơ le chửa có

liệu việc ấy, th́ cũ* nên cho ra vào tập việc

lành cù* chị em nữa.

Thứ 5. Các nhà chị em ở, th́ chẳng nên

cho bao giờ Thày nào làm lễ đấy, có một khi

có người chị em nào phải liệt nặng, chẳng được đem

đi nhà khác, cho được chịu viaticô, hay là

ngày nào Thầy cả đến bắt thăm mà chọn Mụ

* chị ả, và kẻ giữ việc, khi chẳng có nhà

nào gần, cho thầy cả được lam lễ, th́ mới nên

mà thôi.

Thứ 6. Dù Thày cả nào hay là người nhà

thày cả nào hoạc có việc ǵ th́ chẳng được cho ăn

cơm traơ nhà cù* nằm đêm đấy.

Thứ 7. Hoạc ai ai là người nam th́ cũ*

cấm chẳng được cho ăn, hay là nằm đêm traơ

nhà chị em nữa.

[trang 22]

Thứ 8. Chị em chẳng nên bao giờ đi một thuyền

vuối người nhà thày cả nào, cù* buôn bán đí

ǵ th́ càng chẳng nên cù* cấm sự ấy nhặt.

Thứ 9. C̣n sự thuyền thày cả nào, cù*

thuyền nhà Mụ nào đi làm một, cù* nhau th́

càng cấm sự ấy nữa.

Thứ 10 Chị em chẳng nên chứa traơ nhà những

của người nào, nhà thầy cả nào, như đ̣ũ tiền

hay là của trạơ khác, khi chẳng có mlời

thày cả ḿnh.

Thứ 11. chị em cho người nhà thày cả nào

vay đ̣ũ tiền hay là chịu miệng, cho người

ấy được vay tiền bổn đạo, mà dùng việc ǵ,

khi chẳng có mlời thày cả ḿnh dạy.

Thứ 12. Chị em đi đàng gặp người

nam, nhất là người nhà thày, th́ chẳng

nên đưa trầu cho, ai chẳng cứ bấy nhiêu

phép trước này th́ lỗi nặng.

Đoạn 14.

Chị em phải giữ miệng là thể nào.

Thứ 1. Chị em phải giữ miệng chẳng nên nói

khó cù* nhau, từ tối khi vào đọc kinh

cho đến sáng ngày khi đă đọc kinh rồi

và từ trước ăn cơm mọi bữa mọi bữa cho đến khi

[trang 23 ]

đă cám ơn đoạn hoạc có việc ǵ th́ phải nói nhỏ

tiếng, cù* ít đều.

Thứ 2. Chị em chẳng nên nói khó cù* đàn oũ

nào, dù phải người traơ kẻ giảng th́ cũ* chẳng

nên nữa, hoạc có bua việc ǵ, mà phải nói khó

* đàn oũ nào, th́ phải có mặt Mụ hay là chị

em nào mụ cắt đi nghe vuối, mới được nói khó

* đàn oũ ấy.

Thứ 3. Đang khi chị em làm việc cù* nhau,

th́ chẳng nên truyện tṛ cười cợt cù* nhau quá.

Thứ 4. Chẳng nên nói dức lác, nói blớn tiếng

traơ nhà cho láng diềng nghe được.

Thứ 5. Khi chị em nói khó cù* nhau th́

phải nói cách khiêm nhường hiền lành, chẳng

nên nói đều ǵ kiêu ngạo: như thể : mày, tao,

dù Mụ cũ* chẳng nên xưng ḿnh là tao mà

gọi chị em là mày.

Đoạn thứ 15.

Khi chị em viết thư cho ai, hay là ai

gửi thư cho, th́ phải giữ phép là thể nào.

Hễ ai ai gưởi thư cho chị em, th́ chị em

phải đem thư ấy cho mụ mở ra, cù* xem đă

th́ chị em mới được xem, và khi nào chị em

muốn gưởi thư cho ai, và có ư cậy ai viết thư

[trang 24 ]

th́ phải chiềng Mụ đă, Mụ có cho mới được

mà khi đă viết thư đoạn lại phải đem cho

Mụ xem cù* phú lại mặc mụ, có một khi

đớng bề trên gưởi thư riêng cho chị em nào,

th́ Mụ mở ra đoạn th́ trao blả thư cho

chị em ấy, Mụ chẳng nên xem cù* hỏi đều

ǵ đến thư ấy, cù* khi chị em muốn gưởi

thư cho bề trên làm thư rồi, phải đem

cho Mụ phủ lại, sle mụ chẳng nên xem,

* hỏi sự ǵ traơ thư ấy, ai chẳng cứ phép ấy

th́ có lỗi rất nặng.

Đoạn 16.

Chị em phải mạc áo gióũ nào.

Thứ 1. Chị em phải mặc nhứ gióũ áo vải,

chẳng nên mặc áo lụa, lĩnh, sồi, bă, đũi, 

* chẳng nên dùng của ǵ tơ sốt, mà nhuộm

th́ chẳng nên nhuộm đỏ, hay là mùi lịch sự

phải nhuộm mùi thâm, hay là mùi chàm,

* nhuộm nó mlạt mlạt vậy, v́ càng hèn

trước mặt thế gian, th́ càng trạơ càng tốt

trước mặt ĐCB. sle dù chị em mặc áo hèn,

th́ phải liệu cho sạch sẽ, v́ vậy phải năng

giặt kẻo hôi hám, mà mụ phải xem xét

việc ấy.

[trang 25]

Thứ 2. Mụ cũ* phải lo liệu một năm một lần

là trước Lễ phục sinh may cho các chị em một

người một cái áo ngắn, cù* 2 cái yếm, quần th́ may

cho mỗi một người 2 năm một cái, và traơ

3 năm một cái áo dài, Sle may cái quần

* cái áo dài th́ may trước lễ Các thánh hay

là Mụ muốn cho các chị em một người một

năm một cái vải đủ 25 thước, cho chị em

thiếu áo nào th́ may áo ấy cho ḿnh th́ cũ*

được, hoặc là chị em nào cha mẹ anh em

hay là kẻ khác cho vải hay là tấm áo, mà

mụ để cho hay là chị em nào đă có áo đủ chẳng

thiếu, th́ năm ấy người ấy lấy vải chị em làm

chi, sle mụ cũ* phải may áo hay là cho vải,

mặc người ấy lấy, hay chăng, nhưng mà

cho chị em vải nào, th́ phải mặc chẳng nên đổi,

chẳng nên bán, khi chẳng có phép mụ mà có lỗi.

Đoạn thứ 17.

Chị em chẳng nên cầm của riêng ǵ.

Thứ 1. Traơ dàơ này mọi sự là của chũ,

ấy vậy chị em chẳng nên cầm của riêng ǵ

dù rụó nương đ̣ũ tiền, hay là con sách mọi

sự phải nộp cho mụ hết, mà có thiếu sự ǵ

th́ phải xin cù* Mụ; sle ví bằng chị em

[trang 26]

nào khi vào dàơ có đem của ǵ, như đ̣ũ tiền rụơ

nương, hay là của ǵ khác trạơ nếu ngày sau

người ấy có ra đă đem vào bao nhiêu th́ mụ

* chị em phải blả cho bấy nhiêu, hay là có

sinh th́ traơ nhà, người ấy blối thể nào về

những của ấy, th́ mụ cù* chị em phải cứ mlời

blối ấy, saơ le trước th́ thưa thầy cả coi sóc đấy.

Thứ 2. Chị em ai có thúng ḥm níp nào,

th́ chẳng nên khoá lại, v́ mụ cù* chị ả một

năm là 5. 3. lần khi vắng mặt chị em th́ phải

xem xét các thúng ḥm níp, cù* các giường mọi

nơi traơ nhà hoạc ai traơ chị em giấu của

ǵ chăng; ví bằng có thấy của ǵ chị em nào

giấu, mà chẳng có đều ǵ cù* mụ trước th́ chị

em phải cất lấy của ấy, mà lại phải phạt người

ấy, chẳng nên tha, v́ vậy hễ của ǵ, ai cho

chị em, th́ cũng phải nộp cho Mụ thay thảy,

mà chị em cho ai của ǵ dù của hèn, mà chẳng

chiềng Mụ th́ có lỗi, nhất là chịu lấy của

ǵ đàn oũ nào cho, hay là chị em nào, cho

đàn oũ nào của ǵ, mà chẳng cho mụ biết

th́ càng cấm sự ấy nữa.

Đoạn thứ 18.

Phải khấn traơ dàơ là thể nào.

[trang 27]

Bởi v́ traơ nước Annam chị em chẳng có nhà

nào cù* nơi nào vững bền, th́ chẳng có mấy khi bề

trên cho chị em khấn 3 sự traơ dàơ; sle bao

giờ người đă xét được người nào đă có tuổi cù*

đă giữ mọi phép traơ dàơ đă lâu năm, mà

cho người ấy khấn 3 sự, đă kể vào đây, th́

người ấy phải lấy làm trạơ lắm, cù* ra sức

từ đấy về sau, càng giữ các phép cho kĩ

hơn nữa, hoạc traơ chị em ai đă khấn,

muốn khấn lại cho được sửa nết ḿnh, th́ cũ*

được, mà những kẻ chửa có khấn mlời ấy trước

mặt bề trên th́ sẽ đọc, tôi dốc làơ thay v́

mlời, tôi khấn. Nhân danh Cha, và Con,

và Phiritô Sanctô. Amen. Tôi là mỗ, dù

tôi là kẻ có tội lỗi đáng sa địa ngục, Saơ le

tôi cậy troũ v́ công nghiệp cực trạơ ĐCJ. đă

chịu chết trên cây Caurút cho tôi, mà

tôi cả làơ dám trước mặt một ĐCB. ba ngôi

có phép tắc vô cù*, tôi dốc làơ, hay là tôi

khấn giữ bấy nhiêu sự sau nầy: một là ở

cho khó khăn blọn đời, chẳng lấy của ǵ làm

của riêng tôi, hai là giữ ḿnh sạch sẽ blọn

đời, Ba là vưng mlời chịu lụy Đ.T. Cả vítvồ

Đ.T. Phapha cho coi sóc phần linh hồn bổn

đạo nước Annam nầy, cù* thày cả sacedotê

[trang 28]

nào coi sóc miền chúng tôi ở, cù* chịu lụy mụ tôi,

* mụ nào ngày sau bề trên cho coi sóc cửa

nhà chúng tôi nữa, tôi lại dốc làơ giữ các phép

xưa nay bề trên đă truyền dạy cho chúng tôi giữ,

saơ le bởi v́ tôi là kẻ yếu đuối, chẳng làm nên

việc ǵ lành, bởi sức riêng tôi, th́ tôi cũ* dưng

cho một ĐCB. ba ngôi, hết mọi việc lành

phúc đức đức Chúa Jesu đă làm, mọi sự thưỡ

khó người đă chịu, mà tôi xin ĐCB. ba ngôi,

phù hộ thêm sức mạnh cho tôi, tôi lại cậy

Rất Thánh Đbà Maria là mẹ Chúa dêu

blọn đời đ̣ũ trinh, cù* oũ thánh Juse và các

thánh Nam nữ cầu cho tôi giữ bấy nhiêu

dều ấy cho blọn. Amen.

Đoạn thứ 19.

Phép chọn mụ, cù* chị ả và kẻ

giữ việc traơ nhà.

Hễ là 3 năm một lần traơ lễ ĐCSSanctô hiện

xúơ hay là ngày nào khác, bề trên dạy chị em

phải họp mà chọn một người nào làm mụ,

* một người nào làm chị ả, và một người

khác giữ việc cho chị em, đủ 3 năm; saơ

le cho được liệu việc ấy cho nên, th́ phải cứ

những phép sau này.

[trang 29]

Thứ 1. Hễ bao giờ phải chọn Mụ cù* chị ả, và

kẻ giữ việc, th́ Thày cả nào coi sóc địa phận ấy,

phải đợi thày cả hay là người nào Đ. Vítvồ dạy

lo liệu việc ấy vuối.

Thứ 2. phải đọc những phép traơ đoạn này,

mà xem cho tỏ th́ mới nên liệu việc ấy hoặc

có hồ nghi chửa lấy làm thật, làm tỏ mấy,

th́ phải thưa lại Đ. Vít Vồ trước cho tỏ đă,

chảng nên lấy ư riêng ḿnh mà cắt nghĩa

ra khác, mlẽ khác, mà mlầm chăng.

Thứ 3. Thày cả ấy phải bảo các chị em

dọn ḿnh mà xưng tội chịu lễ mà cầu

khẩn cù* ĐCB. soi sáng mở làơ cho ḿnh

được biết người nào, nên chịu việc ấy cho ḿnh

được chọn lấy.

Thứ 4. Thày cả ấy phải giảng dạy một

hai mlời nữa, cho chị em được biết những mlẽ

phải cứ, mà ai ai phải có làơ thật thà mà

liệu việc này cho chắc, v́ chị em muốn

chọn lấy ai, th́ phải lấy làơ coũ bằng chẳng

nên tây riêng ai, hay là v́ nể ai, th́ chẳng

phải mlẽ mà có lỗi nữa, ấy vậy chị em phải

ra sức, mà chọn kẻ có làơ ngay thật, kính

mến ĐCB. siêng năng nắn việc lành, hay

khiêm nhường hay nhịn, hay vưng mlời

[trang 30]

bề trên, hay chịu khó, hay thương yêu người ta

chẳng nên trạơ hèn, và có sức lo liệu mọi việc

hơn kẻ khác, cho chị em được ích về phần

linh hồn, cù* xác nữa, người nào có những sự ấy

th́ chị em nên chọn.

Thứ 5. Những kẻ có phép mà chọn kẻ khác

là những người đă ăn mày traơ nhà chị em

ít là 4. năm mà lên, và có tuổi đủ là 20 tuổi

mà lên.

Thứ 6. Những người chị em được chọn làm

mụ, cù* làm chị ả, và chị giữ việc, th́ phải

có 3 sự sau này: một là đă ăn mày traơ nhà

chị em đă lâu, ít là đủ 10 năm mà lên, hai

là có đủ tuổi, ít là từ 30 tuổi mà lên ba là

chẳng có mặc sự lỗi ǵ nặng, cù* chẳng có tiết ǵ

tích ǵ traơ dàơ xưa nay.

Thứ 7. Khi chị em đă hợp trước mặt

2 thày, th́ thày cả phải đọc kinh ĐCSSanctô

kinh tại thiên, kinh Ave, kinh Tin kính,

kinh Cầu ĐCJesu, đoạn thày yấ sẽ ngồi,

mà đọc thư bề trên, mà traơ thư ấy bề

trên đă chỉ 5. tên 3 tên trước cho được chọn

Mụ, chọn Mụ rồi, sẽ lấy tên thứ 4. vào

cho đủ 3 tên, mà chọn chị ả, chọn chị ả

đoạn, lại lấy tên thứ 5. mà chọn kẻ giữ

[trang 31]

việc, v́ vậy thày cả, sẽ biên tên 3 người ấy,

ngoài 3 lọ một lọ một tên, mà 3 lọ ấy sé để

nơi nào kín chẳng ai xem được, đoạn thày cả

sẽ cho các chị em có phép mà chọn, cầm

một người một hạt đậu, mà chị em sẽ

vào một khi một người, nơi đă để 3 lọ ấy,

mà muốn chọn người nào làm mụ, th́ sẽ

bỏ hạt vào traơ lọ có tên người ấy, mặc thánh

ư ĐCB. soi làơ chị em, rồi thày cả sẽ đi

lấy 3 lọ ấy, đem ra mà đổ trước mặt chị

em, lọ nào có hơn nửa phần chị em đă bỏ hạt

vào, th́ phải kể người đă có tên ngoài lọ ấy

là người chị em đă chọn làm Mụ, ví bằng

chẳng có lọ nào được hơn nửa phần chị em đă

bỏ hạt vào, chốc ấy lại phải bỏ lại lần khác,

cho đến khi được hơn nửa phần chị em

chọn người nào làm Mụ th́ mới nên việc,

saơ le những người nào đă có tên ngoài 3 lọ

ấy, th́ chẳng nên bỏ hạt đậu nào vào lọ

nào, chọn mụ rồi sẽ chọn chị ả, cũng như

làm vậy, chọn chị ả rồi sẽ chọn chị giữ việc

cũng như làm vậy nữa.

Thứ 8. Khi traơ nhà chị em có ít người

cho cả thay thảy đươc bắt thăm, th́ cũ* được

cứ cách sau nầy: Thấy cả đọc thư bề trên

[trang 32]

rồi, th́ sẽ dạy viết nhiều tờ, mà traơ những tờ ấy

và viết tên những kẻ chị em được chọn mà

thôi, cứ như phép đă nói trước.

Thứ 9. Là khi viết những tên ấy vào tờ, th́ phải

cứ tên ai trước, tên ai sau, như traơ sổ chị em

đă cứ xưa nay, khi ở cù* nhău.

Thứ 10. Là phải viết những tên ấy traơ tờ cho

thưa thưa cách nhau, cho chị em sẽ xé lấy

tên người nào muốn chọn.

Thứ 11. Mỗi một người chị em có phép

mà chọn th́ phải cầm riêng một bổn tờ ấy,

mà tên người nào ḿnh muốn chọn, th́

phải xé lấy tên ấy, mà ṿ lại bỏ vào traơ

bát hay là traơ cơi, hay là gióũ đă để sẵn

trên phản bàn thờ.

Thứ 12. Hễ người nào cầm tờ, th́ đừng viết

tên người ấy vào traơ tờ ấy, v́ hễ ai cầm

tờ, th́ đừng tên ḿnh vào đấy, hoạc đă

vào viết th́ thày cả phải xé mà bỏ đi.

Thứ 13. Khi chị em muốn chọn lấy

người nào, mà xé lấy tên, th́ phải giữ

kín chẳng nên cho kẻ khác xem thấy, và

những người chị em đă chọn lấy, th́ chị em

chẳng nên nói lại, cù* ai bao giờ sốt, ai chẳng

giữ như vậy th́ có lỗi.

[trang 33]

Thứ 14. Khi chị em đă chọn người nào làm

vậy, đoạn th́ thầy cả phải mở ra trước mặt chị em

các tên đă bỏ vào, mà ai đă được nhiều người chọn, là

đă bỏ tên người ấy vào, hơn nửa phần những chị

em chọn, th́ phải kể người ấy, là người các

chị em đă chọn, ví bằng chửa có được tên người

nào, quá nửa phần chị em chọn th́ phải bắt

thăm lại.

Thứ 15. Mụ chị ả cù* kẻ giữ việc, th́

phải chọn làm ba ḱ, một khi một người, chẳng

nên chọn cả và ba một trật, đă chọn mụ đoạn

lại phải viết tờ khác, và mụ cù* các chị em

đă có phép mà chọn, th́ phải cầm riêng một

bổn tờ ấy, mà chọn chị ả, như đă chọn mụ

ḱ trước, ḱ thứ 3 chọn kẻ giữ việc, th́ cũ*

như làm vậy nữa, mặc bề trên dạy bắt

thăm cách nào th́ chị em phải cứ.

Thứ 16. Những người các chị em đă chọn

làm mụ, làm chị ả, cù* kẻ giữ việc cứ đủ

bấy nhiêu phép đă nói trước nầy, th́ những người

ấy chẳng nên căi nữa, hoặc ai ai đă có mlẽ

mà kêu mặc làơ, th́ phải nhịn mà chịu việc;

Saơ le cũ* được gửi thư hầu Đ. Vít Vồ cho người

được xét mà luận, người dạy thể nào th́ phải cứ

như vậy.

[trang 34]

Thứ 17. Khi đă rồi việc, thầy cả xem sóc việc

ấy, trước hết phải bảo mụ cù* các chị em

lạy tạ ơn ĐCB. và có ư xin ĐCB. Phù hộ thêm

sức mạnh cho các chị em được ở hoà thuận

yêu nhau, một ư một làơ, được giữ các phép

mà làm việc lành cho blọn, đoạn th́ thày

ấy phải đọc kinh tại thiên, kinh ave, kinh

tôi tin kính cù* kinh Cầu Đức Bà.

Thứ 18. Rồi mụ cù* các chị em sẽ lạy 2 thày,

* tạ ơn người cho người về, đoạn chị ả cù* các

chị em, sẽ lạy mụ v́ bởi ĐCB. đă chọn Mụ,

th́ chị em phải ra sức cho được ở làơ khiêm

nhường mà vưng mlời chịu lụy mụ cho blọn,

v́ ĐCB. đă chọn ai làm bề trên ta, mà ta

vưng mlời người th́ cũ* như vưng mlời ĐCB.

vậy, C̣n sự chị ả, th́ chị em lạy mụ đoạn

th́ phải lạy chị ả, v́ cũng là bề trên, bằng

sự chị giữ việc th́ chị em cũ* phải kính

nể, cù* vưng mlời người cho phải phép và được

phúc khiêm nhường nữa.

Thứ 19. Khi đă chọn mụ cù* chị ả và

kẻ giữ việc rồi th́ phải gưởi thư hầu

Đ. Vít vồ cho người được biết, tên 3 người đă chọn

ấy, mà bao giờ đă người lấy làm phải th́

mới chắc, mới nên việc.

[trang 35]

Thứ 20. Khi 3 người ấy đă chịu việc đủ 3 năm,

đoạn th́ lại phải chọn lại, mà cứ các phép đă dạy

trước này chẳng nên bỏ mlẽ nào.

Thứ 21. Mụ nào đă làm mụ đủ 3 năm, nếu

chị em muốn chọn lấy người ấy làm mụ đủ 3 năm

nữa th́ cũ* được hay là người nào đă làm mụ trước

mà chị em khi sau muốn chọn làm chị ả,

hay là kẻ giữ việc th́ cũ* được nữa; sao le

khi mụ nào đă làm mụ 6 năm liên, th́

chị em chẳng được chọn lấy người ấy làm mụ

3. năm nữa, là một người chẳng được làm mụ

9 năm liên, hoạc chị em c̣n muốn làm

vậy, trước th́ phải xin phép Đ. Vít vồ đă mới

được ; saơ le khi người nào đă làm mụ 6 năm

làm vậy, mà đă đừng 3 năm chẳng có làm mụ,

th́ chị em cũ* được chọn lấy người ấy làm mụ

như trước, dù chị ả cù* chị giữ việc, th́ cũng

phải cứ các mlẽ ấy.

Thứ 22. hoặc Mụ hay là chị ả hay là

chị giữ việc sinh th́, chốc ấy cất xác đoạn

dù mà chửa đến năm, th́ chị em phải gưởi

thư cho kíp cho bề trên được hay.

Đoạn thứ 20.

Chính việc mụ cù* chị ả là những việc nào.

[trang 36]

Thứ 1. Chính việc Mụ, th́ phải coi sóc các chị

Em, cứ phép traơ dàơ cho blọn, nhất là sự về

nguyện ngắm, đọc kinh, ăn chay, hăm ḿnh,

* các việc phúc đức, hoạc traơ chị em ai chẳng

giữ th́ mụ phải khuyên bảo, dạy dỗ, sửa phạt

cứ phép sẽ dạy sau này, Vậy ai c̣n mê muội,

th́ Mụ phải năng nắn bảo cho biết phép, cù*

phải ra sức xét, cho được biết các nết na các chị

em ăn ở traơ nhà cù* bề ngoài thể nào,

nhất là mụ phải ra sức ở cho có nhân đức

và giữ các phép traơ dàơ, cho được làm gương

cho các chị em được soi mà bắt chước.

Thứ 2. Khi vắng Mụ th́ chị ả phải coi

sóc hết mọi việc traơ nhà như mụ vậy,

cho nên mụ cù* chị ả chẳng nên bỏ nhà vắng

cả và hai bao giờ, khi Mụ đi có việc

ǵ, th́ chị ả phải ở nhà, hoặc chị ả đi đâu

chốc ấy mụ phải ở nhà.

Thứ 3. Hễ mọi năm là một lân, Mụ

* chị ả và kẻ giữ việc, và những đàn chị, th́

phải tính lại của cải traơ nhà đă tốn

traơ năm ấy bao nhiêu, c̣n bao nhiêu

th́ lên sổ gưởi cho bề trên biết.

Đoạn thứ 21.

[trang 37]

Chị giữ việc phải giữ những việc nào,

* giữ là thể nào.

Chị giữ việc phải coi sóc đ̣ũ tiền mua chác

* các gióũ làm ăn; saơ le khi mua của ǵ;

như: Đaơ lúa mua boũ vải, hay là gióũ nọ

gióũ kia để làm ăn, th́ chị ấy chẳng nên theo

ư ḿnh, mụ hay là chị ả dạy th́ mới nên

đi mua; bằng như mua sự cả thể: như:

tậu rụơ, tạu đất, làm cửa làm nhà, th́

phải hợp cả và nhà mà luận sự ấy cù* nhau,

hoạc nửa chị em chẳng nghe, th́ đừng mua

đừng tạu đừng làm, hoạc hơn nửa phần

chị em hợp một ư mà muốn, th́ mới nên

liệu việc ấy, Sau nữa phải làm một chút

nhà kho, cho chị giữ việc để đ̣ũ tiền bát

gạo lúa thóc, cù* mắm muối traơ ấy, mà phải

khóa lại, đến giờ nào phải phát cho chị em

làm bếp th́ sẽ mở ra, mà phát, mà mọi

đầu tháng chị giữ việc nhà kho, sẽ tính

lại cho mụ cù* chị ả xem xét, cù* biết

blót tháng trước đă tốn là bao nhiêu, cù*

đ̣ũ tiền c̣n bao nhiêu, mà chị giữ kho phải

năng bảo xem sóc ǵn giữ các sự kẻo hư

sự ǵ, cù* bao giờ thấy ŕnh hết gióũ kia

gióũ nọ quen dùng mọi ngày th́ phải chiềng mụ

[trang 38]

và cho mụ phải dạy đi mua kẻo thiếu.

Đoạn thứ 22.

Kể những lỗi nhẹ và cách phạt là thể nào.

Traơ chị em, ai chảng bỏ việc khác khi đă quen

hiệu, hay là dấu chị em quen làm cho được gọi

chị em đến cầu nguyện, hay là ăn cơm, hay

là làm việc khác, ấy là sự lỗi nhẹ, ai đang cầu

nguyện mà đọc kinh sảng sót, ai ngủ đang khi

đọc kinh hay là ngắm hay là nghe đọc sách,

* đang khi làm việc khác, ai giữ việc ǵ mà

phải dọn dẹ p sự ấy; Sle giữ chẳng nên dọn chẳng

đủ, c̣n để thiếu sự ǵ, ai chẳng giữ con mắt,

mà xem doũ dài, dù traơ nhà, dù bề ngoài,

ai ở nhưng lâu, ai cười quá, cù* làm việc ǵ

nói mlời ǵ hay là ở cách nào mà giục chị

em cười quá mlẽ, ấy là những lỗi nhẹ,

ai phạm lỗi thể ấy, mà mụ biết, th́ phải

dạy người ấy qú gối hôn đất 3 lần, đọc

kinh ăn năn tội 1. lần, mụ chẳng thấy chẳng

biết, tối đọc kinh đoạn ai có lỗi thể ấy

th́ phải cáo ḿnh trước mặt chị em mà

xưng sự lỗi ấy ra mà xin mụ phạt.

Đoạn thứ 23.

[trang 39]

Kể những sự lỗi nửa nặng nửa nhẹ

* cách phạt là thể nào.

Traơ chị em chẳng có đọc kinh chung làm một

* các chị em, bởi v́ mê ngủ, ai đọc kinh sớm

mai rồi, đi nằm chẳng có làm ăn cù* chị em, khi

chẳng có mlời chiềng mụ trước, ai đang khi chị

em đọc kinh, hay là ăn cơm, hay là làm

việc khác, nửa mùa mới đến, ai cười đang

khi đọc kinh, ai mụ dạy làm việc hèn, mà

chảng nghe chảng làm, ai ăn của ǵ ngoài

2 bữa, ai đă phải kẻ cáo ḿnh mà ḿnh

lại cáo blả người ấy, cũ* traơ một ngày ấy, ai

thề sự ǵ, dù thề sự thật, ai nhạo chị em traơ

việc ǵ, ai đă phạm đến sự lỗi nhẹ đă kể trước,

mà chẳng có cáo ḿnh, ai đă phạm đến những sự lỗi

nhẹ cũ* đă chịu phạt nhiều lần mà chẳng có ra

sức chừa, ấy là những lỗi nửa nặng nửa nhẹ,

mụ phạt kẻ đă phạm sự lỗi ấy, là dạy người

ấy hôn đất 3 lần, đọc 3 kinh ăn năn

tội cù* ăn cơm muối ngồi đất không

một ngày chảng có mâm chảng có chiếu.

Đoạn thứ 24.

Kể những sự lỗi nặng cù* cách phạt là thể nào.

Ai traơ chị em căi dức lác, ai nói đều phũ phàng,

[trang 40]

ai kể lại sự lỗi chị em đă phạm mà đă chịu

phạt v́ lỗi ấy đă đoạn, ai giận chưởi rủa,

ai nói mlời tục tĩu, ai giục chị em chia làơ

làm rối traơ cửa nhà, ai nói hành chị em, cù*

kẻ bề ngoài, cho người ta biết nết xấu chị em,

ai khi mụ phạt hay là dạy làm đí ǵ mà

căi blả, ai ăn thịt ngày kiêng, mà chảng có

mlời bề trên cho ăn, ai bỏ ăn chay ngày thứ

6. thứ 7. ai bỏ đánh tội những ngày ấy, chảng có

mlời chiềng mụ, ai chẳng giữ con mắt mà có

ư nh́n đàn oũ nào, ai nói mlời ǵ cù* đàn

oũ nào, khi chẳng có chị em khác nghe, ai

lấy đ̣ũ tiền hay là của ǵ, mà làm của

riêng, ngoài phần mụ đă cho dùng, ai ra

khỏi cửa nhà dù một ít lâu, mà chẳng có chiềng

mụ trước, ai đang đọc kinh, hay là ngắm, hay

là đọc sách ngủ gật mà mụ đánh thức

bảo qú lên, hay là đứng, mà chảng có qú chảng có

đứng, lại cả làơ dám căi, ấy là những sự lỗi nặng

mụ phải phạt kẻ phạm đến những sự ấy là trước

mặt chị em phải đọc một kinh ăn năn tội

cho thaơ daơ, mà đánh tội, cù* ăn cơm muối

trên đất không một ngày.

Đoạn thứ 25.

Kể những sự lỗi nặng hơn cù* cách

[trang 41]

phạt là thể nào.

Ai traơ chị em, khi mụ dạy sự ǵ, mà ra mặt

căi nặng mlời, ai đánh chị em nào, ai giấu của

ǵ trạơ, như một quan tiền dồ, ai chịu lấy của

ǵ đàn oũ nào cho, hay là chịu thư đàn oũ nào

gưởi cho, hay là gưởi thư cho đàn oũ nào, hay

là cho của ǵ, khi chẳng có mlời mụ, ai tỏ sự

lỗi nặng chị em cù* kẻ bề ngoài, cho người ta biết,

ai chẳng có mlời mụ mà ra khỏi cửa nhà,

mà ở ngoài một ngày, hay là nửa ngay ấy là

những sự lỗi nạng hơn, mụ phải dạy những kẻ phạm

đến những sự lỗi ấy, ăn cơm muối trên đất 3 ngày,

* chịu các chị em cầm roi mà đánh người

phạm những sự ấy, một ngày là 5 roi, đang khi

chịu đ̣n th́ người ấy phải đọc kinh ăn năn

tội, cho đủ hết các chị em đánh, cù* 3 ngày ấy

traơ chị em chẳng nên nói khó cù* làm bạn vuối

người ấy, phải bỏ một ḿnh một nơi, mụ chẳng

nên khiến người ấy làm việc ǵ; Sao le kẻo

người ấy bỏ làơ truơ cậy, cù* bỏ mất linh hồn,

một ngày 2 lần mụ phải cho chị nào có phần

nhân đức, đến an ủy khuyên người ấy, ra

sức ăn năn tội kẻo hư.

Đoạn thứ 26.

Kể những sự lỗi rất nặng kẻ phạm

[trang 42]

đến, phải bỏ cho khỏi dàơ .

Ai traơ chị em đă phạm sự lỗi nặng đă kể

traơ hai đoạn trước mà chảng chịu phạt, ai mà

ra mặt ngụy cù* mụ, ai đă phạm đều răn

thứ 6. hay là chân bắt tay nhau cù* đàn

oũ nào, kẻ phạm những sự lỗi ấy, th́ phải bỏ

ra cho khỏi cửa nhà chị em, chẳng nên

nh́n nữa, như khi chặt chân tay hư đi,

kẻo hư cả và ḿnh, nhưng mà nếu ngày sau,

kẻ đă phạm sự lỗi rất nặng làm vậy

có ăn năn tôi nên, cù* xin nài lại vào cù*

chị em cho được đền v́ tội, th́ cũ* nên thưỡ

một lần mà thôi kẻo mất linh hồn; sle

có chịu phạt bấy nhiêu sự sau này, th́ mới

nên chịu, thứ 1.Kể người ấy, như mới,

vào dàơ ngày ấy, cho nên phải ngồi rốt hết.

Thứ 2. chảng được xướng kinh cù* đọc sách trước

mặt chị em đủ 1. năm, thứ 3. sẽ

làm bếp 1. lễ 2. ngày đủ 1. năm, thứ 3. sẽ

ăn cơm muối trên đất khoũ những ngày

thứ 2 và ngày thứ 4 cù* đủ một năm. Thứ

5. ngày thứ 4 sẽ đánh tội trước mặt chị em

đủ 3 kinh ăn năn tội, cũ* một đủ năm

ấy là những phép phạt kẻ có lỗi; saơ le cũ*

được lo liệu phạt chị em cách khác nữa,

[trang 43]

là phạt chị em làm những sự nghịch cù* nết

xấu ḿnh; như: phạt kẻ hay nói tṛ truyện

doũ dài, th́ phải ở lặng một hai ngày, kẻ kiêu

ngạo phạt làm việc hèn, như rửa bát, quét

nhà, nuôi lợn, kẻ mê ăn th́ dạy người ấy

khi chị em ăn cơm, tay cầm đũa cù* bát cơm;

saơ le chị em ăn cơm đoạn, ḿnh mới được

ăn, kẻ mê ngủ khi đọc kinh, th́ phạt qú

gối thẳng, hay là đứng đang khi chị em

ăn cơm, &c.

Saơ le Mụ phải liệu sức chị em chẳng

nên dạy sự ǵ quá sức, như phạt chị em

nhịn đói khoũ một 2. ngày, là sự chẳng

phải, mụ cũ* phải khuyên kẻ có lỗi, cho

được chịu phạt bằng làơ, cho được phần ích linh

hồn, nhất là khi phạt cách năng.

Amen.

< >